O presidente do Goberno, Pedro Sánchez, afirmou, tras o Consello de Ministros, que cada provincia avanzará a un ritmo diferente, pero coordinado. O plan constará de catro fases e pasar dunha a outra dependerá da capacidade do sistema sanitario, situación epidemiolóxica, medidas de protección en espazos públicos, datos de mobilidade e socioeconómicos.
O Consello de Ministros aprobou o Plan para a Transición cara a unha Nova Normalidade que establece os principais parámetros e instrumentos para a adaptación do conxunto da sociedade á nova normalidade, coas máximas garantías de seguridade, tras a crise provocada polo COVID-19.
Durante a súa comparecencia na rolda de prensa posterior ao Consello de Ministros, o presidente do Goberno, Pedro Sánchez, mantivo que o propósito do plan é “poñer a España en marcha protexendo a saúde e a vida dos cidadáns e mantendo a salvo o noso sistema de saúde”.
Pedro Sánchez insistiu en que a desescalada será gradual, asimétrica e coordinada e que non se recuperará de golpe toda a actividade e a mobilidade, senón que se fará en catro fases. Ademais, aclarou que a provincia ou a illa será o espazo territorial onde se desenvolverán as actividades permitidas: “Non haberá mobilidade entre provincias ou illas ata alcanzar a nova normalidade”.
Desescalada gradual, asimétrica e coordinada
O presidente explicou que a desescalada farase en función do control da epidemia en cada provincia e á velocidade que permita a situación sanitaria desa zona, de acordo con criterios obxectivos. O paso dunha fase a outra en cada lugar determinarase en función das capacidades estratéxicas do seu sistema sanitario de atención primaria e hospitalario; a súa situación epidemiolóxica; a implantación de medidas de protección colectiva en comercios, transportes, centros de traballo e en calquera espazo público, e nos datos de mobilidade e económicos.
Estes marcadores serán públicos, anunciou Sánchez, “para que a cidadanía poida coñecer os criterios nos que se basean as decisións políticas que van determinar a volta á nova normalidade en cada territorio”.
“O proceso non será uniforme, senón asimétrico e con distintas velocidades, pero coordinado, para que se rexa por unhas mesmas regras”, remarcou o presidente. Esta coordinación recaerá no Goberno de España, e o ministro de Sanidade asumirá as decisións necesarias como autoridade delegada. Con todo, terase moi en conta o parecer das autoridades autonómicas e locais, aos que corresponderá gran parte da xestión. De feito, poderán tomarse medidas en territorios non coincidentes coas provincias se así o motivan as comunidades autónomas.
Fases da desescalada
Na actual fase preparatoria ou fase cero, o presidente anunciou que, ademais das medidas proxectadas para que os menores saian unha hora á rúa e os adultos para facer exercicio, inclúese a apertura de locais e establecementos con cita previa para a atención individual dos clientes, así como dos restaurantes con servizo de comida para levar, sen consumo no local.
Os deportistas profesionais e federados poderán empezar a adestrar de forma individual.
Na fase uno ou inicial, o xefe do Executivo sinalou que se permitirá a apertura do comercio baixo condicións estritas de seguridade, excepto os centros comerciais, onde son máis probables as aglomeracións.
En restauración poderanse abrir terrazas con limitacións de ocupación do 30% e, en hostalería, hoteis e aloxamentos turísticos, excluíndo as zonas comúns. O sector agroalimentario e pesqueiro renovará as actividades que mantiña con restricións. Os lugares de culto poderán abrir limitando o seu aforo a un terzo da súa capacidade.
No ámbito deportivo, o presidente avanzou a apertura de centros de alto rendemento con medidas de hixiene e protección reforzadas e o permiso para o adestramento medio en ligas profesionais. Para os cidadáns que utilizan o transporte público, o uso da máscara estará “altamente recomendado”.
Na fase dúas ou intermedia abrirase o espazo interior dos locais só para o servizo de mesas, con separación entre elas e un terzo de aforo.
Sánchez concretou que o curso escolar comezará en setembro con carácter xeral, aínda que se poderán reabrir antes os centros educativos co propósito de garantir as actividades de reforzo, que os menores acudan no caso de que ambos os dous proxenitores traballen presencialmente e para celebrar as probas da EBAU.
Os cinemas, teatros e auditorios reabrirán un terzo do seu aforo con butacas preasignadas. As salas de exposicións, conferencias e visitas a monumentos tamén abrirán cun terzo da súa ocupación habitual. Os actos e espectáculos ao aire libre estarán permitidos cando se congreguen menos de 400 persoas sentadas. Os lugares de culto deberán limitar o seu aforo ao 50%.
Na fase tres ou avanzada, o presidente indicou que se flexibilizará a mobilidade xeral, aínda que se manterá a recomendación do uso da máscara fóra do fogar e nos transportes públicos.
O comercio limitará o aforo ao 50% e fixarase unha distancia mínima de 2 metros entre persoas. En restauración, suavizaranse algo máis as restricións de aforo e ocupación, aínda que se manteñen estritas condicións de separación entre o público.
Pedro Sánchez sinalou que o Ministerio de Sanidade ditará ordes que detallarán todos os supostos.
Prazo mínimo de dúas semanas por fase
A duración mínima de cada unha das fases de desescalada fixouse en dúas semanas. No mellor dos casos, sinalou Sánchez, a duración do proceso será de mes e medio e, como máximo, exponse oito semanas, “polo que a finais de xuño estariamos na nova normalidade se a evolución da epidemia está controlada en todos os territorios”.
A partir desa data terminarán as restricións sociais e económicas, pero manterase a vixilancia epidemiolóxica e, sobre todo, as medidas de hixiene e protección persoal ata que haxa unha vacina.
Primeiros territorios en Fase 1, a partir do 4 de maio
Se a evolución da pandemia mantense nos parámetros actuais, a próxima fin de semana, permitirase en toda España a actividade física individual e paseos coas persoas coas que se convive.
Do mesmo xeito, e atendendo á súa incidencia mínima de contaxios, as illas de Formentera en Baleares e La Gomera, Hierro e La Graciosa en Canarias, situaranse na fase 1 a partir do 4 de maio. O 11 de maio farano aquelas provincias que cumpran os requisitos.
A partir desa data, avaliarase quincenalmente o cumprimento dos marcadores para cada unha das provincias ou illas.
Responsabilidade individual e disciplina social
O presidente do Goberno explicou que na confección do plan analizouse as principais experiencias internacionais e identificado as mellores prácticas para recuperar a vida cotiá e a actividade económica sen poñer en risco a saúde colectiva. Así mesmo, contempláronse as achegas das comunidades autónomas e as entidades locais.
Pedro Sánchez considera que os verdadeiros protagonistas nesta etapa de desescalada serán os cidadáns e apelou, de novo, á súa responsabilidade individual e á disciplina social. “Co noso comportamento podemos salvar vidas e recuperar o noso país”. Pola contra, “calquera conduta irresponsable vólvese contra quen a protagoniza, pero prexudica a todos”, dixo.
O presidente advertiu que o proceso vai ser “máis perigoso e máis difícil” que o confinamento, debido a que vai requirir combinar o respecto das regras de hixiene e distancia social coa recuperación de espazos de mobilidade e actividade social. “O virus non se foi”, lembrou e, ata que non haxa unha vacina, reiterou a necesidade de ser cautos e prudentes, e non poñer en risco por impaciencia o conseguido con “moitos sacrificios nestas seis semanas”.
Neste punto agradeceu o “traballo abnegado dos sanitarios” e o “esforzo e sacrificio” de todos os cidadáns, o que permitiron salvar miles de vidas.
Homenaxe aos falecidos
Pedro Sánchez expresou o seu pésame aos familiares dos falecidos pola pandemia. Cando estea totalmente controlada, anticipou, renderáselles unha homenaxe pública.
Outros acordos
O Goberno aprobou unha Real Decreto-lei de medidas urxentes para a recuperación da actividade xudicial tras o COVID-19. O texto recolle as medidas organizativas, procesuais e de seguridade laboral máis urxentes para a paulatina volta á actividade dos xulgados e tribunais e ten como prioridade a saúde dos profesionais que desenvolven o seu traballo nese ámbito.
